ACR BI-RADS v2025 ile değişen rapor yapısını; mamografi, ultrasonografi, MR ve kontrastlı mamografideki başlıca yeniliklerle birlikte inceleyin.
Bu konuya ait diğer kontrol listelerini, ifadeleri ve sistematikleri inceleyin.
American College of Radiology, BI-RADS v2025 Manual ile meme görüntüleme sözlüğünü ve rapor yapısını kapsamlı biçimde güncelledi. Yeni sürüm; mamografi, ultrasonografi, MR ve denetim/sonuç izleme bölümlerini korurken kontrastlı mamografiyi (CEM) ayrı ve bütünleşik bir bölüm olarak ekliyor.
Bu yazı, eski beşinci baskıya alışkın bir radyoloji asistanının yeni sürüme geçerken önce fark etmesi gereken değişiklikleri özetler. BI-RADS v2025 Manual'ın yerini tutmaz ve ayrıntılı kategori/terim kullanımı için resmî kılavuz gereklidir.
ACR, içeriğin kapsamını yansıtmak için “BI-RADS Atlas” adını “BI-RADS Manual” olarak değiştirdi. Sürüm adlandırması da baskı numarası yerine yayın yılına geçti. Böylece “altıncı baskı” yerine BI-RADS v2025 ifadesi kullanılıyor.
Yeni sürüm, önceki 696 sayfalık yapıdan 896 sayfalık daha kapsamlı bir kaynağa genişledi ve farklı modalitelerden daha fazla klinik örnek içeriyor.
v2025'in ana hedeflerinden biri, mamografi, US ve MR raporlarının mümkün olduğunca benzer mantıkla düzenlenmesi. Genel akış şu başlıkları içerir:
Asistan için pratik sonuç şudur: “bulgu paragrafı” ile “nihai değerlendirme ve öneri” birbirinden açık biçimde ayrılmalıdır. Teknik bilgi raporda görünür hâle gelir ve karşılaştırma daha erken bölümde yer alır.
Önceki kullanımda BI-RADS 0, ek görüntüleme ve/veya önceki görüntü gereksinimini tek ifade altında birleştirebiliyordu. v2025, bunu daha açık iki duruma ayırır:
Bu ayrım, hastanın geri çağrılması ve iş akışının planlanması açısından önemlidir. “Önceki inceleme bekleniyor” ile “hedefli US veya ek mamografi gerekiyor” aynı işlemi gerektirmez.
Bilinen biyopsiyle kanıtlanmış malignite için kullanılan kategori 6'nın yönetim dili, yalnızca cerrahi eksizyona odaklı ifadeden daha geniş bir klinik izlem ve kesin lokal tedavi çerçevesine taşındı. Bu değişiklik, kesin lokal tedavinin her zaman cerrahiyle sınırlı olmayabileceğini kabul eder.
Rapor, hastanın hâlihazırda tanı almış olduğunu açıkça belirtmeli; yeni şüpheli bulgular varsa bunlar ayrıca tarif edilmelidir.
CEM, v2025’te ek materyal olmaktan çıkarak kılavuzun ana bölümlerinden biri hâline geldi. Bu değişiklik, CEM’de:
daha belirgin biçimde standardize edildiği anlamına gelir.
CEM raporlayan bir merkezde kullanılan yerel şablonlar, v2025'in resmî terminolojisiyle karşılaştırılmalıdır.
Önceki yaklaşımda bir kitlenin tanımı için iki projeksiyonda görülmesi vurgulanırken, v2025 dijital meme tomosentezinde gerekli özelliklerin tek projeksiyonda ortaya konabileceğini kabul eder. Bu, DBT kesitlerinin lezyonun üç boyutlu özelliklerini daha iyi gösterebilmesiyle ilişkilidir.
“Mikrolobüle” sınır terimi, “lobulated” şekil terimiyle karışmayı azaltmak amacıyla sınır seçeneklerinden çıkarıldı. Bu görünümün uygun olduğunda “indistinct” sınır kapsamında tanımlanması önerilir. Buna karşılık “lobulated” şekil terimi yeniden sözlüğe alınmıştır.
v2025, yiyecek benzetmelerini azaltan ve morfolojiyi öne çıkaran değişiklikler içerir. Örneğin “popcorn-like” ifade ayrı bir vurgu olmaktan çıkarılıp “coarse” başlığına alınır; “milk of calcium” yerine görünümü tarif eden “layering” terimi kullanılır. “Dystrophic” ayrı bir terim olmaktan çıkarılıp coarse grubu içinde ele alınır.
“Developing asymmetry”, zaman içindeki değişimi lezyon adının içine gömdüğü için sözlük tanımı olarak kaldırılmıştır. Asimetri morfolojisi ve önceki incelemeye göre yeni/artmış olması raporda ayrı unsurlar şeklinde ifade edilmelidir.
US bölümünde doku paterni ve glandüler doku bileşeni gibi alt tanımlar eklenmiştir. Bu yapı, özellikle tarama US'sinde arka plan dokusunu daha standart anlatmayı amaçlar.
v2025, üç boyutta seçilebilen ancak belirgin kitle sınırı ve şekli olmayan, normal dokudan farklı odaklar için “non-mass lesion” kavramını ekler. Bu terim, “kitle değil ama anormal alan” olarak gelişigüzel kullanılmamalı; resmî tanım ve örneklerle öğrenilmelidir.
Bazı terimler modaliteler arasında uyum için güncellenmiştir:
Türkçe rapor şablonlarında birebir İngilizce çeviri yerine kurumun kabul ettiği tutarlı Türkçe karşılıklar seçilmeli, ancak kullanıcı İngilizce manuelde hangi terime karşılık geldiğini anlayabilmelidir.
İntramamaryan, aksiller, internal mamaryan ve supraklaviküler lenf nodlarının morfoloji, raporlama ve evreleme açısından tartışması genişletilmiştir. Aksiller adenopatiyi yalnızca “eşlik eden özellik” satırına sıkıştırmak yerine nodun morfolojisini ve klinik bağlamı açıkça yazmak önem kazanır.
Önceki sürümde kullanılan “focus” ayrı bir bulgu kategorisi olmaktan çıkarılmıştır. Küçük kontrastlanan bulgular, resmî v2025 sözlüğündeki uygun kategori ve tanımlarla ele alınmalıdır.
Kitleler için T2 sinyalinin hiperintens veya hiperintens olmaması biçiminde alt tanımlar eklenmiştir. Bu özellik tek başına değerlendirme kategorisini belirlemez; morfoloji ve kontrastlanma özellikleriyle birlikte yorumlanır.
Peritümoral ödem eşlik eden özellikler arasına eklenmiştir.
MR bölümünde kısaltılmış protokoller ve difüzyon ağırlıklı görüntüleme hakkında yeni bilgiler bulunur. Rapor şablonunun, gerekli olduğunda edinim parametrelerini ve arka plan parankimal kontrastlanmayı açık biçimde taşıması beklenir.
On yıldan uzun süredir değişmeden kullanılan makrolarda kaldırılmış veya yeniden adlandırılmış terimler bulunabilir. Meme görüntüleme kısayolları sürüm etiketi taşımalıdır.
Endikasyon, karşılaştırma, teknik, bulgular, değerlendirme ve öneri ayrımını görünür yapın.
Örneğin “gelişen asimetri” yerine asimetrinin morfolojisini ve önceki incelemeye göre yeni/artmış olduğunu ayrı cümlelerde belirtin.
Saat yönü, meme başına mesafe, derinlik ve doku katmanı gibi konum bilgileri mamografi-US-MR korelasyonunu kolaylaştırır.
Birden fazla bulgu varsa nihai kategori, en şüpheli bulguya göre verilir; öneri her bulgu için anlaşılır olmalıdır.
ENDİKASYON Palpabl sol meme kitlesinin değerlendirilmesi.
KARŞILAŞTIRMA 15.03.2025 tarihli mamografi ile karşılaştırılmıştır.
TEKNİK Bilateral dijital mamografi ve tomosentez görüntüleri elde edilmiştir.
MEME DANSİTESİ [BI-RADS v2025 uyumlu dansite ifadesi]
BULGULAR Sol meme üst dış kadranda ...
DEĞERLENDİRME BI-RADS 4 — şüpheli bulgu.
ÖNERİ US eşliğinde kor biyopsi önerilir.Bu yalnızca bir yapı örneğidir; kategori dili ve ayrıntılı sözlük için resmî BI-RADS v2025 Manual kullanılmalıdır.
Kategorilerin temel 0–6 yapısı korunmuştur; ancak terminoloji, rapor organizasyonu, modalite bölümleri ve bazı yönetim ifadeleri güncellenmiştir.
Yeni rapor ve eğitim materyallerinin v2025 ile uyumlu hâle getirilmesi gerekir. Geçiş süresi ve yerel uygulama kurum tarafından yönetilebilir.
Tam manual ACR tarafından satışa sunulmaktadır. ACR, ana yenilikleri özetleyen kamuya açık bir “What's New?” dokümanı yayımlamıştır.
Bu içerik eğitim amaçlıdır ve hastaya özel tıbbi tavsiye değildir. Her rapor ifadesi, şablon, sınıflandırma sonucu ve öneri görüntülerin tamamı, klinik durum, güncel kılavuzlar ve kurum protokolüyle hekim tarafından doğrulanmalı ve düzenlenmelidir.
RadPhrases’taki ilgili hesaplayıcıyla kategoriyi belirleyin; sonucu resmî kılavuz ve inceleme bulgularıyla doğrulayın.